काँक्रीट विरुद्ध डांबरासाठी काँक्रीट सॉ ब्लेडची निवड
काँक्रीट सॉ ब्लेडची व्यावहारिक निवड ब्लेडच्या व्यासावरून नव्हे, तर वापरल्या जाणाऱ्या मटेरियलवरून सुरू होते. काँक्रीट आणि डांबर दोन्ही डायमंड ब्लेडने कापता येतात, परंतु ते मेटल बाँडची झीज वेगवेगळ्या प्रकारे करतात. कठीण काँक्रीटमुळे आजूबाजूचा बाँड झिजण्याआधीच उघडे पडलेले डायमंड्स बोथट होतात, तर खरखरीत डांबर बाँड लवकर काढून टाकू शकते आणि सेगमेंटच्या खाली असलेल्या स्टील कोअरवरही हल्ला करू शकते.
यामुळे एक असा निवड नियम तयार होतो जो थोडासा उलटा वाटतो: कठीण, कमी घर्षण होणाऱ्या पदार्थांना साधारणपणे मऊ बंधाची गरज असते, तर मऊ पण जास्त घर्षण होणाऱ्या पदार्थांना सामान्यतः कठीण बंधाची गरज असते. मऊ बंध झिजलेले डायमंड्स मोकळे करतो आणि नवीन कटिंग पॉइंट्स उघडे पाडतो. डांबर किंवा ओले काँक्रीट कापताना कठीण बंध झीज कमी करतो. नॉर्टन याला ब्लेडचा बंध आणि कापल्या जाणाऱ्या पदार्थामधील "विरुद्ध गोष्टी एकमेकांना आकर्षित करतात" असे नाते म्हणतात.
काँक्रीट ब्लेड विरुद्ध डांबर ब्लेड: एक संक्षिप्त तुलना
| निवड घटक | काँक्रीट ब्लेड | डांबरी पाते |
|---|---|---|
| ठराविक साहित्य | क्युर केलेले किंवा प्रबलित काँक्रीट | डांबर, हिरवे काँक्रीट आणि अपघर्षक बांधकाम |
| सामान्य बंध दिशा | कठीण, कमी घर्षण होणाऱ्या खडीसाठी अधिक मऊ बंध | अत्यंत अपघर्षक पदार्थांसाठी अधिक मजबूत बंध |
| सामान्य विभाग डिझाइन | एकत्रित आणि मजबुतीकरणाशी जुळणारे | रुंद गलेट आणि अंडरकट संरक्षण |
| सामान्य निवड समस्या | जास्त घट्ट बंधावर एक थर जमा होऊ शकतो. | अतिशय मऊ असलेला बंध लवकर झिजण्याची शक्यता असते. |
| मुख्य खरेदी प्रश्न | खडी किती कठीण आहे, आणि त्यात सळ्या आहेत का? | फुटपाथ किती खरखरीत आहे, आणि काप किती लांब आहे? |
काँक्रीट आणि डांबरासाठी वेगवेगळ्या ब्लेड बाँड्सची गरज का असते
हिऱ्याचे पाते नियंत्रित झिजेद्वारे कापते. उघडे पडलेले हिरे पदार्थाला घासतात, तर त्यांच्या सभोवतालचे धातूचे बंधन हळूहळू झिजते. जसे जुने हिरे बोथट होतात किंवा तुटून पडतात, तसे नवीन हिरे साधारणपणे त्याच गतीने दिसू लागतात. जेव्हा ही प्रक्रिया संतुलित राहते, तेव्हा पाते सेगमेंटची उंची फार वेगाने न गमावता कापत राहते.
जर पदार्थासाठी बंध खूप कठीण असेल, तर नवीन हिरे उघडे पडण्याइतपत तो वेगाने झिजणार नाही. सेगमेंटचा पृष्ठभाग गुळगुळीत होतो, कापण्याचा वेग कमी होतो आणि ब्लेडवर चकाकी येऊ लागते. जर बंध खूप मऊ असेल, तर हिऱ्यांचा पूर्ण वापर होण्यापूर्वीच धातूचा मॅट्रिक्स नाहीसा होतो. करवत कदाचित पुढे सरकेल, पण ब्लेडचा पल्ला विरुद्ध दिशेने सरकत असेल.
डांबरामुळे 'अंडरकटिंग' नावाची आणखी एक समस्या निर्माण होते. अपघर्षक कण डायमंड सेगमेंटच्या अगदी खाली असलेल्या स्टीलच्या गाभ्याला झिजवू शकतात, ज्यामुळे सेगमेंट आणि ब्लेडच्या मुख्य भागामधील जोड कमकुवत होतो. नॉर्टन अपघर्षक पदार्थांसाठी अंडरकट प्रोटेक्टर्स किंवा तत्सम सेगमेंट डिझाइनची शिफारस करते, तर हिल्टी आपल्या SPX डांबर ब्लेडवर खास अंडरकट सेगमेंट वापरते. म्हणूनच डांबराच्या सॉ ब्लेडची तपासणी दिसणाऱ्या डायमंड लेयरवर तसेच सेगमेंटच्या खाली देखील केली पाहिजे.
ब्लेड निवडण्यापूर्वी सामग्री ओळखा
क्युरिंग आणि प्रबलित काँक्रीट
क्युर झालेल्या काँक्रीटला एकसमान पदार्थ मानू नये. डिलिव्हरी तिकिटावर छापलेल्या काँक्रीटच्या मजबुतीपेक्षा, ब्लेडच्या कार्यप्रणालीवर अनेकदा खडीचा (ॲग्रीगेटचा) अधिक प्रभाव असतो. जेव्हा जोड (बॉन्ड) खूप हळू झिजतो, तेव्हा कठीण खडीमुळे पृष्ठभाग गुळगुळीत होण्याचा (ग्लेझिंगचा) धोका वाढू शकतो, तर मऊ किंवा अधिक खरखरीत खडीमुळे सेगमेंटचे आयुष्य कमी होऊ शकते.
प्रबलित काँक्रीटमुळे कापण्याच्या मार्गात स्टीलचा अडथळा येतो. त्यामुळे ब्लेड काँक्रीट आणि रिबार या दोन्हींसाठी योग्य असणे आवश्यक आहे, आणि कापण्याचा वेग स्थिर ठेवण्यासाठी करवतीमध्ये पुरेशी शक्ती असली पाहिजे. हळू कापणारे ब्लेड नेहमीच झिजलेले नसते. नॉर्टनच्या मते, ब्लेडवर चकाकी येण्याची सामान्य कारणे म्हणजे खूप कठीण जोड, कठीण पदार्थ आणि मशीनची अपुरी शक्ती. जर ब्लेडला वारंवार धार लावण्याची गरज पडत असेल, तर हँडलवर जास्त जोर देण्याऐवजी मऊ जोड असलेले ब्लेड वापरणे सहसा अधिक शहाणपणाचे ठरते.
हिरवे काँक्रीट
ओल्या काँक्रीटसाठी वेगळे ब्लेड आणि कापण्याची पद्धत आवश्यक असते. हस्कवार्नाच्या मते, त्यांची 'सॉफ-कट अल्ट्रा अर्ली एंट्री' प्रणाली ट्रोवेलिंगनंतर सुमारे एक ते दोन तासांत आणि अंतिम सेट होण्यापूर्वी आकुंचन सांधे (कॉन्ट्रॅक्शन जॉइंट्स) कापायला सुरुवात करू शकते. नेमकी वेळ अजूनही मिश्रण, स्लॅबचे तापमान आणि फिनिशिंगच्या परिस्थितीवर अवलंबून असते, परंतु प्रकाशित केलेली श्रेणी स्पष्ट करते की अर्ली-एंट्री ब्लेड्स पारंपरिक क्युरेड-काँक्रीट ब्लेड्सपेक्षा वेगळे का असतात.
या टप्प्यावर, सिमेंट पेस्टमध्ये अजूनही ताकद विकसित होत असते, तर मोकळी वाळू आणि खडी अत्यंत खरखरीत राहू शकतात. ब्लेडने कडा न फाडता किंवा पृष्ठभागाचे तुकडे न पाडता सांधा तयार केला पाहिजे. ग्रीन काँक्रीट जरी नवीन असले, तरी ब्लेडची निवड गुंतागुंतीची कशी करायची हे ते आधीच शिकलेले असते.
काँक्रीटवर डांबर
रस्त्याच्या दुरुस्तीसाठी कधीकधी डांबराचा थर भेदून काँक्रीटच्या पायापर्यंत जाण्यासाठी एकाच कापणीची आवश्यकता असते. डांबरासाठी खास बनवलेले ब्लेड कठीण काँक्रीटपर्यंत पोहोचल्यावर मंदावू शकते, तर काँक्रीटसाठीचे ब्लेड डांबराच्या थरातील चिकट पदार्थ (बॉन्ड मटेरियल) लवकर गमावू शकते. अधूनमधून केल्या जाणाऱ्या मिश्र कापणीसाठी, काँक्रीटवरील डांबरासाठी मान्यताप्राप्त किंवा सर्वसाधारण वापराचे ब्लेड वापरल्यास ब्लेड बदलण्याची गरज कमी होऊ शकते.
दीर्घकाळ चालणाऱ्या उत्पादन कामांसाठी, एका मिश्र-सामग्री ब्लेडची आणि दोन विशिष्ट ब्लेडची किंमत, कापलेले एकूण मीटर आणि ब्लेड बदलण्याचा वेळ यांची तुलना करा. ही आकडेवारी उपलब्ध नसल्यास, एका पर्यायाला "स्वस्त" म्हणणे म्हणजे निव्वळ आशावादच ठरेल.
काँक्रीट सॉ साठी डायमंड ब्लेड निवडा
एकदा मटेरियल आणि बाँड निवडले की, ब्लेड मशीनला जुळवून घेणे आवश्यक आहे. ब्लेडचा व्यास, आर्बरचा आकार, ड्राइव्ह-पिनची रचना, कमाल आरपीएम, सॉ पॉवर आणि ओल्या किंवा कोरड्या वापरासाठीची मान्यता या सर्वांची एक प्रणाली म्हणून तपासणी करा. एखादा ब्लेड आर्बरवर बसत असूनही, तो शाफ्टचा वेग, गार्ड किंवा उपलब्ध पॉवरसाठी अयोग्य असू शकतो.
एमके डायमंडच्या एमके-३००० श्रेणीमध्ये व्यास आणि आरपीएम (RPM) यांच्यातील संबंध स्पष्ट आहे. याचे २०-इंची मॉडेल २,५८० आरपीएमवर चालते आणि अंदाजे १९१ मिमीची घोषित कटिंग खोली गाठते. २६-इंची आवृत्ती २,०३० आरपीएमवर चालते आणि सुमारे २६७ मिमीपर्यंत पोहोचते, तर ३०-इंची आवृत्ती १,६८० आरपीएमवर चालते आणि अंदाजे ३१८ मिमीपर्यंत कटिंग करते.
| एमके-३००० कॉन्फिगरेशन | ब्लेडचा व्यास | प्रकाशित ब्लेड गती | प्रकाशित कटिंग डेप्थ |
|---|---|---|---|
| एमके-३०२० | २० इंच / ५०८ मिमी | २,५८० आरपीएम | १९१ मिमी |
| एमके-३०२६ | २६ इंच / ६६० मिमी | २,०३० आरपीएम | २६७ मिमी |
| एमके-३०३० | ३० इंच / ७६२ मिमी | १,६८० आरपीएम | ३१८ मिमी |
हे आकडे एका सॉ रेंजला लागू होतात, परंतु यातील अभियांत्रिकी धडा अधिक व्यापक आहे: ब्लेडचा व्यास वाढल्यास, शाफ्टचा योग्य वेग सामान्यतः बदलतो. केवळ आबोर होल तपासून गरजेपेक्षा मोठे ब्लेड सुरक्षितपणे बसवता येत नाही.
काँक्रीट सॉ ब्लेडचा आकार आणि कापण्याची खोली
ब्लेडची त्रिज्या ही वापरण्यायोग्य कटिंग खोलीसारखी नसते. आर्बर, फ्लॅंज, गार्ड आणि चेसिस हे त्रिज्येचा काही भाग व्यापतात, तर सामान्य सेगमेंटच्या झिजेमुळे ती आणखी कमी होते. एमके डायमंडने १२-इंची ब्लेडसाठी अंदाजे १०२ मिमी, १४-इंची ब्लेडसाठी १२७ मिमी, १८-इंची ब्लेडसाठी १७८ मिमी आणि २०-इंची ब्लेडसाठी २०३ मिमी अशा संदर्भ कटिंग खोलींची नोंद केली आहे.
| ब्लेडचा व्यास | संदर्भ कटिंग खोली |
|---|---|
| १२ इंच / ३०५ मिमी | सुमारे १०२ मिमी |
| १४ इंच / ३५६ मिमी | सुमारे १२७ मिमी |
| १८ इंच / ४५७ मिमी | सुमारे १७८ मिमी |
| २० इंच / ५०८ मिमी | सुमारे २०३ मिमी |
| २४ इंच / ६१० मिमी | सुमारे २५४ मिमी |
१२-इंची ब्लेडसाठी आवश्यक असलेल्या १०२ मिमीच्या संदर्भ मूल्याच्या तुलनेत, आवश्यक १०० मिमी कटमुळे केवळ सुमारे २ मिमीची सैद्धांतिक सवलत शिल्लक राहते. या सवलतीमध्ये ब्लेडची झीज, फ्लॅंजचा आकार, गार्डमधील मोकळी जागा किंवा असमान स्लॅब यांचा विचार केलेला नाही. त्यामुळे, अंतिम निवड ही सॉ उत्पादकाच्या मंजूर ब्लेड श्रेणी आणि निर्धारित कटिंग डेप्थनुसारच केली पाहिजे.
ACE मशीन डेटा एक व्यावहारिक उदाहरण प्रदान करतो. QF400 काँक्रीट रोड सॉ यात ४०० मिमीचे ब्लेड बसते आणि याची घोषित कमाल कापण्याची खोली १३० मिमी आहे. QF500 काँक्रीट आणि डांबर कटर ५०० मिमी ब्लेड वापरते आणि १८० मिमी पर्यंत पोहोचते. केवळ ब्लेडच्या व्यासावरून खोलीचा अंदाज लावण्यापेक्षा, खरेदीसाठी ही मशीन रेटिंग्ज अधिक उपयुक्त ठरतात.
ओल्या विरुद्ध कोरड्या काँक्रीट कापण्याचे ब्लेड
ओल्या पद्धतीने कापल्याने ब्लेड थंड होण्यास आणि कापलेले कण दूर वाहून नेण्यास मदत होते, पण ही एक संपर्क-नियंत्रण पद्धत देखील आहे. यूएस ओशा (US OSHA) च्या बांधकाम सिलिका मानकानुसार, श्वसनीय स्फटिकमय सिलिकासाठी कृती पातळी (action level) २५ μg/m³ आहे, तर अनुज्ञेय संपर्क मर्यादा (permissible exposure limit) ५० μg/m³ आहे. हे दोन्ही आकडे आठ-तासांच्या वेळ-भारित सरासरीनुसार (time-weighted averages) मोजले जातात.
OSHA तक्ता १ नुसार, चालवून वापरल्या जाणाऱ्या करवतींमध्ये एक एकात्मिक पाणी-पुरवठा प्रणाली असणे आवश्यक आहे, जी पात्याला सतत पाणी पुरवते. या पद्धतीनुसार घराबाहेरील कामासाठी अतिरिक्त श्वसनयंत्राची आवश्यकता नमूद केलेली नाही, तर घरातील किंवा बंदिस्त कामासाठी किमान APF 10 श्वसन संरक्षणाची आवश्यकता असते. हे नियम अमेरिकेतील समाविष्ट बांधकाम कामांना लागू होतात; इतर बाजारपेठांमधील कंत्राटदारांनी स्थानिक नियमांचे पालन करावे.
| ओशा आयटम | प्रकाशित आवश्यकता |
|---|---|
| सिलिका कृती पातळी | ८ तासांच्या TWA मध्ये २५ μg/m³ |
| अनुज्ञेय एक्सपोजर मर्यादा | ८ तासांच्या TWA मध्ये ५० μg/m³ |
| चालत्या-चालत्या करवतीचे नियंत्रण | ब्लेडला पाण्याचा अखंड एकात्मिक पुरवठा |
| बाहेरचे काम | तक्ता १ अंतर्गत कोणताही अतिरिक्त रेस्पिरेटर सूचीबद्ध नाही. |
| घरातील किंवा बंदिस्त काम | किमान एपीएफ १० |
जेव्हा स्लरीवर नियंत्रण ठेवता येत नाही किंवा पाणी उपलब्ध नसते, तेव्हा कोरडे कटिंग उपयुक्त ठरते, परंतु ब्लेड आणि करवत दोन्ही कोरड्या वापरासाठी मंजूर असणे आवश्यक आहे. पासची खोली, सतत कटिंगचा वेळ आणि थंड होण्याचे टप्पे हे कोणत्याही सार्वत्रिक वेळेच्या नियमाऐवजी निवडलेल्या उपकरणाच्या सूचनांनुसार असावेत. 'फक्त ओल्या वापरासाठी' (wet-only) हे लेबल एक कार्यप्रणालीची मर्यादा आहे, केवळ एक सौम्य सूचना नाही.
काँक्रीट सॉ ब्लेड निवडताना होणाऱ्या सामान्य चुका
सामान्य चुकांमध्ये केवळ व्यासानुसार निवड करणे, काँक्रीटचे ब्लेड डांबरावर वारंवार वापरणे, खडीकडे दुर्लक्ष करणे, मशीनच्या RPM रेटिंगपेक्षा जास्त वेगाने फिरवणे आणि प्रत्येक काँक्रीट ब्लेड जड सळ्या कापू शकते असे गृहीत धरणे यांचा समावेश होतो. आणखी एक वारंवार होणारी चूक म्हणजे, कापण्याचा योग्य वेग कायम ठेवण्यासाठी करवतीमध्ये पुरेशी शक्ती आहे की नाही हे न तपासता, जास्त खोलीसाठी मोठे ब्लेड निवडणे.
कापण्याच्या पहिल्या टप्प्यात ब्लेडचे निरीक्षण करा. कापलेल्या भागाचा गुळगुळीत पृष्ठभाग, बारीक धूळ आणि कापण्याचा कमी होणारा वेग हे पृष्ठभागावर चकाकी येत असल्याचे लक्षण असू शकते. कापलेल्या भागांची वेगाने होणारी झीज हे दर्शवते की जोड खूप लवकर झिजत आहे. कापलेल्या भागांच्या खाली होणारी झीज ही अपघर्षक पदार्थ, अपुरे पाणी किंवा योग्य कोअर प्रोटेक्शन नसलेल्या ब्लेडकडे निर्देश करते. ब्लेडने औपचारिक तक्रार दाखल करण्याची वाट पाहण्यापेक्षा ही चिन्हे अधिक उपयुक्त आहेत.
काँक्रीट सॉ ब्लेड निवड तपासणी सूची
ऑर्डर देण्यापूर्वी, अचूक मटेरियल, काँक्रीटचे वय, ॲग्रीगेटची स्थिती, रिइन्फोर्समेंट, आवश्यक कटिंग डेप्थ, सॉ मॉडेल, ब्लेडचा व्यास, आर्बरचा आकार, कमाल आरपीएम आणि परवानगी असलेली कटिंग पद्धत यांची खात्री करा. त्यानंतर केवळ खरेदी किमतीची तुलना करण्याऐवजी, प्रति पूर्ण मीटर ब्लेडच्या खर्चाची तुलना करा.
नियमित क्युरिंग केलेल्या किंवा प्रबलित काँक्रीटच्या कामासाठी खास काँक्रीट कटिंग ब्लेड निवडा. खरखरीत पृष्ठभागासाठी, योग्य बाँड आणि अंडरकट संरक्षणासह असलेले डांबराचे ब्लेड वापरा. जेव्हा काप वारंवार डांबर आणि काँक्रीटच्या थरांना छेदत असेल, तेव्हा मान्यताप्राप्त मिश्र-साहित्य ब्लेड निवडा. ब्लेडच्या प्रकारानुसार अंतिम यादी तयार होते; साहित्य आणि मशीनच्या वैशिष्ट्यांनुसार अंतिम निर्णय घेतला जातो.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
काँक्रीट ब्लेड डांबर कापू शकते का?
ते डांबर कापू शकते, परंतु कठीण काँक्रीटसाठी निवडलेले बंधन खरखरीत रस्त्यावर लवकर झिजू शकते. नियमित रस्त्याच्या कामासाठी खास डांबराचे ब्लेड किंवा मान्यताप्राप्त मिश्र-सामग्री ब्लेड वापरा.
डांबराचा ब्लेड काँक्रीट कापू शकतो का?
ते नरम काँक्रीट कापू शकते, परंतु त्याचा कठीण बंध कठीण खडीवर एकसारखा थर जमा करू शकतो, कारण झिजलेले हिरे पुरेसे लवकर उघडे पडत नाहीत.
प्रबलित काँक्रीटसाठी कोणते ब्लेड आवश्यक आहे?
प्रबलित काँक्रीटसाठी विशेषतः प्रमाणित केलेले ब्लेड वापरा आणि ते खडी, अपेक्षित स्टील संपर्क, सॉ पॉवर, व्यास आणि कमाल RPM यांच्याशी जुळवून घ्या.
१०० मिमी कापण्यासाठी कोणत्या आकाराचे ब्लेड लागेल?
१२-इंची ब्लेडची संदर्भ कटिंग खोली सुमारे १०२ मिमी असते, ज्यामुळे केवळ २ मिमीचा सैद्धांतिक वाव उरतो. अंतिम निवड करण्यासाठी करवतीची निर्धारित कटिंग खोली आणि मंजूर ब्लेड श्रेणीचा वापर करा.
ओले डायमंड ब्लेड कोरडे वापरता येते का?
जेव्हा ब्लेड निर्माता त्यावर ओल्या आणि कोरड्या दोन्ही वापरासाठी खूण करतो, तेव्हाच. केवळ ओल्या वापरासाठी असलेले ब्लेड थंड होण्यासाठी आणि कचरा काढण्यासाठी पाण्यावर अवलंबून असते.
